.st0{fill:#FFFFFF;}

Samoorganizacja i samozarządzanie 

 3 grudnia, 2020

Łukasz Bręk

Czym jest samoorganizacja i samozarządzanie w kontekście nowego brzmienia Scrum Guide? Jak się zmienia nasze rozumienie zasad pracy zespołu przy przejściu z self-organizing na self-managing?

 

Jak było do tej pory?

Scrum Guide 2020 przyniósł nam wiele większych i mniejszych zmian. Pewnie widzieliście już nasze podsumowanie zmian w Scrum Guide 2020 na kanale YouTube. Jeśli nie, serdecznie zachęcamy do nadrobienia zaległości. Sam przewodnik zmniejszył się objętościowo z 17 do 13 stron, a jedną z ważniejszych zmian jest ta, która definiuje zespół jako samozarządzalny (ang. self-managing).

Do tej pory było prosto. Scrum Guide do 2020 jasno mówił o samoorganizacji zarówno Zespołu Deweloperskiego, jak i Scrum Teamu. Samoorganizacja od zawsze była pewnego rodzaju niedookreślonym terminem. Owszem, jej rozumienie jest jedno, ale co Organizacja i projekt, to inna autorska interpretacja. Aby wyjaśnić termin zastanówmy się, czy właściwie jest/była samoorganizacja i jakie są jej granice?

Samoorganizacja to termin, który zakłada współpracę pomiędzy wszystkimi członkami Zespołu. Praca ta polegać ma na wykonaniu niezbędnych czynności związanych z Produktem od przysłowiowego A do Z. Rozpoczynając od zorganizowania sobie pracy, zaplanowania jej, zdefiniowania, przygotowania rozwiązania, aż do powiedzenia „Done„. Po drodze mamy jeszcze kwestie związane chociażby z usprawnianiem sposobu jej wykonania, czyli Retrospekcję. Jednym zdaniem mówiąc, samoorganizacja jest konceptem który referuje do jednej z 12 Zasad Zwinnego Tworzenia Oprogramowania:

Najlepsze rozwiązania architektoniczne, wymagania i projekty pochodzą od samoorganizujących się zespołów.

Wydaje mi się, że zapis ten jest jasny dla wszystkich.

 

Samoorganizacja, a samozarządzanie

Skoro rozprawiliśmy się już z samoorganizacją, przejdźmy do zmian w tym zakresie, które przyniósł nam Scrum Guide anno domini 2020. Nowa wersja przewodnika wprowadza następujące twierdzenie:

Są także (przypis redakcji: Scrum Teams) zespołami samozarządzającymi, co oznacza, że samodzielnie podejmują decyzję o tym, kto będzie wykonywał określone zadania, kiedy i jak.

Nowa wersja Scrum Guide wprost opisuje zakres samozarządzania: kto, kiedy i jak. Co więcej, Scrum Team będzie za samozarządzanie rozliczany. Mamy więc jasne wskazanie, że Scrum Team ma zarządzać swoją pracą, co w mojej ocenie jest dużo jaśniejszym komunikatem niż samoorganizacja. Ta druga jest tematem bardzo szerokim i zaraz do niej wrócimy.

W przestrzeni samoorganizacji zawsze pojawiały się te same pytania, a dotyczyły one głównie tego, gdzie jest jej granica. Czy definicja samoorganizacji zawiera w sobie możliwość przyznawania premii czy zatrudniania niezbędnych, brakujących kompetencji czy nie? Konieczność precyzyjnego doprecyzowania tego terminu była więc krytyczna z punktu widzenia podstaw metodyki Scrum.

 

Samozarządzanie, czyli niewiele się zmieniło

Jak jest więc z samozarządzaniem? Można powiedzieć, że niewiele się zmieniło, a już na pewno nic lub niewiele zmieniło się dla samych Deweloperów. Definicja samozarządzania precyzuje dość dokładnie, jakie czynności podejmować może i powinien Scrum Team. Product Owner zarządza Backlogiem Produktu, Scrum Master zarządza efektywnością wykorzystania Scrum, a Deweloperzy zarządzają tworzeniem przyrostów. Nie ma tutaj miejsca na nadinterpretację. Znając Scrum na wylot, każdy z nas wie, co wchodzi w skład poszczególnych, wymienionych przeze mnie odpowiedzialności.

Oceniam tę zmianę jako krok w dobrym kierunku. Jasno zaakcentowana została odpowiedzialność Scrum Teamu. Zagadnienia i problemy, które wykraczają poza zakres samozarządzania, tak samo jak wcześniej, adresowane są do właściwych ról w organizacji. Potrzebujemy zatrudnić nowego testera automatyzującego? Każdy z nas wie, do kogo w organizacji powinniśmy zgłosić się z taką potrzebą i czemu nie będzie to załatwiane w samym zespole.

 

Scrum wciąż wspiera samoorganizację

Tak, zmiana zapisu w Scrum Guide nie powoduje, że samoorganizacja przestała być terminem obowiązującym. Scrum dalej wspiera i będzie wspierał samoorganizację. Samoorganizacja to zresztą termin dużo szerszy, niż samozarządzanie.

Samozarządzanie to minimalny zakres odpowiedzialności Deweloperów, który musi zostać wdrożony i utrzymywany w zakresie metodyki Scrum. Jeśli Organizacja jest na tyle dojrzała, że jest w stanie i chce przekazać większą część odpowiedzialności w stronę Scrum Team wyjdziemy z obszaru samozarządzania, który jest pierwszym krokiem w kierunku samoorganizacji.

Wydaje się więc, że każdy z Zespołów otrzymał właśnie kompas prowadzący do samoorganizacji. Rozpocznijmy od poziomu „zero”, od samozarządzania, które jest obecne w metodyce od jej początku. Jeśli mamy taką sposobność i szansę, testujmy granice samozarządzania idąc w kierunku samoorganizacji. Będzie ona miała zbawienny wpływ zarówno z punktu widzenia Deweloperów jak i Organizacji.

Łukasz Bręk


15 lat doświadczenia w IT, 8 lat doświadczenia w metodykach zwinnych, PSM, PSPO, Scrum Master zespołów zwinnych, Product Owner, analityk biznesowy/systemowy, Agile Coach, trener Scrum.
Swój warsztat szlifował na projektach waterfallowych, dziś skupiony wokół zwinnego dostarczania Produktu.

Your email address will not be published. Required fields are marked

Witryna wykorzystuje Akismet, aby ograniczyć spam. Dowiedz się więcej jak przetwarzane są dane komentarzy.

{"email":"Email address invalid","url":"Website address invalid","required":"Required field missing"}